თბილისი (GBC) –   კაპიტალის გაზრდის მოთხოვნას  ბაზარი სებ-ისგან არ ელოდა, თუმცა სისტემური ბანკების შეფასებით გადაწყვეტილება კანონზომიერი იყო.  თიბისის  CEO-მ  ბიზნესფორმულას უთხრა, რომ მოსალოდნელი არა, თუმცა გამკაცრება ლოგიკური იყო. ბანკების ლობი კი  იმედოვნებს, რომ  სებ-ი გაზაფხულისთვის სექტორს საკრედიტო აქტივობისთვის კაპიტალს ისევ გამუთავისუფლებს.

სებ-მა გადაწყვიტა დაკრედიტება სავალუტო სესხების  შეზღუდვით მოეთოკა.  სავალუტო იპოთეკის ვადა დაამოკლა და კაპიტალის მოთხოვნა გაზარდა დოლარიზებულ პორტფელიანი ბანკებისთვის (არაჰეჯირებული სავალუტო საკრედიტო რისკის ბუფერის დათვლის მეთოდი შეიცვალა, როგორც სებ-ის პრეზიდენტმა  მპკ-ის შემდეგ განაცხადა).  სებ-მა რამდენიმე ინსტრუმნენტიდან, მათ შორის სარეზერვო მოთხოვნის  გაზრდას ეს ამჯობინა, ისე ინსტრუმენტები მთავრობასაც აქვს, მხოლოდ დეფიციტის გაზრდა კი არ არის მისი პრეროგატივა. შეეძლო  ₾200 000 ზღვარი აეწია,  გარკვეულ ზღვარს ქვემოთ შემოსავლიანი მსესხებლისთვის.

შეგახსენებთ,  სავალუტო დაკრედიტება ₾200 000-მდე შეზღუდულია 2019 წლის იანვრიდან. ₾100 000  ზღვარი მამუკა  ბახტაძის ფინანსთა მინისტრობისას დაწესდა  და სამოქალაქო კოდექსში 12/2018-ის +₾100 000 მორიგი ცვლილებით, მაჭავარიანის მინისტრობისას ამოქმედდა.

1 იანვრიდან უცხოურ ვალუტაში იპოთეკა 10-15 წლის ვადით აღარ გაიცემა.  სებ-ის ინტერაქტიული სტატისტიკით,  10-15 წლიანი  სავალუტო იპოთეკის პორტფელი 1 ნოემბრისთვის  6 მლრდ ლარის ექვივალენტია, როცა  ეროვნულ ვალუტაში 3.3 მლრდ ლარს არ  აღემატება ( სებ-ის ინტერაქტიული სტატისტიკით).

სულ უზრუნველყოფილი ( უძრავი და სხვა ქონებით ) სესების პორტფელის 9 მლრდ ლარია, მათ შორის  5-10 წლიანი სესხების ნაშთი - 1.7 მლრდ ლარია დ აქედან , უცხოურ ვალუტაში 710 მლნ ლარის (42%).

ისე ბანკების  იპოთეკურ პორტფელის გაჯანსაღების  ტენდენცია შეინიშნება. პრობლემური სესხების წილი მცირდება. 1 ნოემბრისთვის, აშშ დოლარში 5.8%-მდეა შემცირებული. აპრილში კოეფიციენტი 9.6% აღწევდა.

სებ-ის სტატისტიკით, ლარში ასეთი შთამბეჭდავი კლება არ არის. პრობლემური სესხების წილი 2.5%-მდეა შემცირებული (04/2021 – 4%)

ევროს პორტფელი კი გაჯანსაღებულია.  სავალუტო მსესხებლებმა გადახდები განაახლეს. გაპრობლემებული სესხების წილი 5%-მდეა შემცირებული (04/2021 – 11%). კოეფიციენტი პანდემიამდელ ნიშნულს დაუბრუნდა.

უმოქმედო სესხების წილი (%) /მოცულობა (₾) ვალუტის ჭრილში

წყარო: სებ-ი