თბილისი (GBC) - აშშ-ს საპრეზიდენტო არჩევნების გავლენას საფონდო ბაზარზე, მოლოდინებს და შეცვლილი მსოფლიოს ახალ რეალობას ეკონომისტი ემზარ ჯგერენაია მომოიხილავს: 

"ოთხშაბათს დილიდანვე მსოფლიო საფონდო ბაზრების ქცევა იყო ძალიან ემოციური.სერიოზული პანიკა დაიწყო აზიის ბაზრებზე ჩვენი დროით დილის 6 საათიდან. ბაზარები აწყობილი იყვნენ თეზაზე, რომ კლინტონი მოიგებს და როდესაც ფლორიდის დ ა კალიფორნის შტატების შედეგები გახდა ცნობილი- 9 სათზე შეშფოთებამ იმატა . ინვესტორების სურვილის მსხვრევამ და რეალობამ -მიიღოს გამარჯვება დონალდ ტრამპი,როგორც ფაქტი გამოიწვია ისტერიული მოძრაობა წამყვან ბაზრებზე.მარტო რუსეთის ბაზრები (ორივე )გამოიყურებოდნენ ოპტიმისტურად. შედეგად, დახურვის დღეს, MICEX ინდექსმა საკმაოდ იოლად გაიარა წინააღმდეგობის ნიშნული და დაიხურა 2011,58 ქულაზე, გაიზარდა 2.2%. RTS- ის ინდექსი ოდნავ ჩამორჩა მის "კოლეგებისას" და აჩვენა ზრდა 1.8% დაახლოებით 990,35 ქულა. მთავარი პოზიტიური სიგნალი გახდა მოლოდინი ურთიერთობის დათბობის ა შშ თან, ამერიკის შეერთებული შტატების მხრიდან შესაძლო სანქციების მოხსნა.

დანარჩენი ბაზარი მთლიანად უარყოფითი მაჩვენებლებით იყო წარმოდგენილი. მთელი აზია, ავსტრალიდან შანახაიმდე. ასევე ევროპა მინუასებში გაიხსნა. სასაქონლო ბირჟაზე ფასები დაეცა, გარდა ოქროსი . ყველამ ოქრიოს და იაპონურ იენს შეაფარა თავი. ამიტომ ოქრო 1300 -ზე ზევით ავიდა უნციაზე და 5.6% ით გამყარდა იაპონური იენი.

ევროპის ბაზრებზე დაიწყო ვაჭრობა უარყოფითი ტერიტორიაზე, მაგრამ მალე შეიცვალა სიტუაცია, როგორც კი ტრამპის მოგება ყველამ აღიარა ნევროზმა დატოვა საფონდო ბაზრები.

ინვესტორები სწრაფად გამოფხიზლდნენ ამერიკული არჩევნების ზედმეტად ემოციური რეაქციისგან . დღის დასასრულს, ლონდონის საფონდო ბირჟაზე FTSE 100 გაიზარდა 1% -ით, ინდექსის ფრანკფურტის საფონდო ბირჟაზე DAX გამყარდა 1.56%, პარიზის საფონდო ბირჟაზე CAC 40 დაიხურა დადებითი ტერიტორიაზე მატებით-1.49%. დღის ბოლოს დახურვის ზარის წინ დოუ ჯონსის ინდექსი გაიზარდა 1,4%,  S&P 500 ინდექსი დადებითი 1.11%, Nasdaq პლუს 1.11%.

დღეს დილით სასიკეთო ნიშნები გამოჩნდა აზია-წყნარი ოკეანის ბაზარზე, რომელიც გუშინ ჩაიძირა შოკში და დაბრუნდა გუშინწინდელ მიჯნაზე. დღემდე კორეის KOSPI გაიზარდა 2.18%, ჩინური CSI-300 გაიზარდა 1.18%, ჰონკონგში Hang Seng გაიზარდა 2.08%, იაპონიის Nikkei ინდექსი გამყარდა 6.8%. აღსანიშნავია, რომ ამ დროს სავაჭრო სესიაზე იაპონური ინდექსი მოიპოვა 1000-ზე მეტი ქულა, აინაზღაურა გუშინდელი მარცხი.
სასაქონლო ბირჟებზე იზრდება მაჩვენებლები , შეიცვალა ნეგატიური დინამიკა, ასევე გაიზარდა აშშ ნავთობის რეზერვები. 

მთლიანად, ხუთშაბათს, საერთაშორისო ბაზრებზე სავაჭრო ფონი იყო დადებითი. მსოფლიოს წამყვანმა პლატფორმებმა ასევე აჩვენა დადებითი მაჩვენებლები, სავაჭრო დღე აზიაში დადებით ნოტაზე დაიხურა. ახლა ყურადღება უნდა გამახვილდეს სპეკულაციებზე, რომ მომავალი ოპეკის შეხვედრა ნოემბრის ბოლოს, დეკემბრის Fed-ის სხდომა და კონსტიტუციური რეფერენდუმის იტალიაში, რომელიც გაიმართება 4 დეკემბერს ბოროტად არ გამოიყენონ.

ყველა ელოდება, რომ ტრამპის გუნდი იქნება ძლიერი და განახორციელებს სერიოზულ რეფორმებს . ძირითადად ანალიტიკოსები ელიან რეფორმებს ფედერალური სარეზერვო სისტემის და საბანკო რეგულირების სფეროში, ფასიანი ქარალდების რეგულირების და ასევე საბიუჯეტო- ფისკალურ საკითხებში.

განვითარებადი ბაზრის აქციები დაეცა ყველაზე მეტად, მინიმუმი აჩვენეს ბოლო ხუთ თვეში და მექსიკის peso-მ  სერიოზული დევალვაცია განიცადა.ყველაზე მეტად მექსიკას შეეხო ტრამპის სარჩევნო პროგრამის ჩანაწერი დაბალი ტარიფების შესახებ. დონალდ ტრამპის საპრეზიდენტო არჩევნებში გამარჯვება ამწვავებს შეშფოთებას, რომ ამერიკის შეერთებული შტატების შეუძლია მიიღოს პროტექციონისტული პოლიტიკა, რაც საფრთხეს უქმნის განვითარებადი ქვეყნების სავაჭრო გარიგებებს და საემიგრაციო სისტემის შეცვლით მუშახელის შედინებას შტატებში. 

 ტრამპი ნაკლები იქნება მზად, ვიდრე მისი წინამორბედი, დაიცვას აღმოსავლეთ ევროპის ერები რუსეთის აგრესიისგან. ბევრი ფიქრობს, რომ რუსეთის ქმედებები უფრო აგრესიული გახდება, რაც ჩემი აზრით, სრული ბოდვაა. ტრამპი აშშ- ის პრეზიდენტია და არა რიგითი მოთამაშე. Trump-მა პირობა დადო, რომ რუსეთთან ურთიერთობებს გააუმჯობესებს და განიხილავს ამერიკის შეერთებული შტატების პოზიციას ყირიმთან მიმართებაში ,მაგრამ იგივე არ იყო ე. წ. გადატვირთვის პოლიტიკა? შეიცვალა რამე ?

რაც შეეხება საქართველოს, ლარმა ვერც მოასწრო რეაგირება და მისმა კურსმა კორექცია ვერ განიცადა - ტრენდი იგივე დარჩა.

მსოფლიო ბაზარი პარასკევს დაუბრუნდება თავის ჩვეულ რიტმს და ტრამპის არსებობას მიიღებს როგორც ფაქტს , მაგრამ ცხადია მსოფლიო ახალ ეკონომიკურ და პოლიტიკურ პარადიგმის შენებას იწყებს და სადაა აქ საქართველო ესაა გასარკვევი! ჩვენ მარტო ელჩს ვცვლით ამ ქვეყანაში თუ ახალ დიპლომატიურ ქეისს ვატანთ, სახლში დამუშავებულ სქემებს საქართველოს მომავალზე?

წყარო- BLOOMBERG LAB